Kadın istihdamının desteklenmesine yönelik yürütülen projelere bir yenisi daha ekleniyor. Fakat bu sefer bayanlar, geleceğin mesleklerinde maharet ve yetkinliklerini geliştirerek emek piyasasındaki cam tavanları kırıyorlar.
Pernod Ricard Türkiye ana sponsorluğunda, hayatın her alanında öğrenerek, yeni beşerlerle, yeni dünyalarla tanışarak hayata karışan herkesin buluşma noktası olan bir platform olan Brothers tarafından oluşturulan ve IDEMA iş birliğiyle kurgulanan Hayata Karışan Bayanlar Platformu, 8 nisan tarihine kadar müracaat süreci devam eden eğitim projesinde bayanlara fiyatsız olarak eğitim modülleri sunarak onları dört spesifik alan üzerinden iş dünyasına kazandırmayı hedefliyor.
Ortak şiarları ise, “hayat daima beraber hayata karışınca hoş…”
Zira Dünya Ekonomik Forumu Cinsiyet Eşitliği Raporu 2021’e nazaran; dünyada bayanların ekonomik özgürlüğe erişim oranı erkeklere oranla yüzde 58 oranında daha az iken, dünya çapında cinsiyet farkı lakin 135,6 yıl içerisinde kapatılabilecek. Ekonomik iştirak ve fırsat eşitliğindeki farkın kapanması için ise 276 yıl gerekecek.
Platform, 18 yaş üzeri her eğitim düzeyinden bayanların müracaatına açık ve çevrimiçi yürütülecek olan eğitimler fiyatsız olacak.
DÖRT ANA MODÜL
Modüllerin çerçevesi, Dünya Ekonomik Forumu’nun 2020 yılında yayımladığı Geleceğin Meslekleri Raporu’nu temel alıyor ve Kültür, Sanat ve Cümbüş; Sürdürülebilirlik ve İklim Değişikliği; Yeni İş Hayatı ve Dijitalleşme; Yeni Medya olmak üzere 4 modülde bayanların geleceğin mesleklerine hazırlanmasını öngörüyor.
Örneğin, yeni medya seçeneğinde ilerlemek isteyen bir bayan iştirakçi, yeni teknolojilerden faydalanarak haber medyasının özgürleşme adımlarını öğrendikten ve medya girişimciliği için sürdürülebilir iş modellerini uzmanından dinledikten sonra toplumsal medya araçlarına yönelik kurgu teknikleri ve kısa sinema imali konusunda bilgilendirilecek, influencer (etkileyici) pazarlama stratejilerini öğrenecek.
Eğitim modüllerinde alanının önde gelen şahısları mentor ve eğitmen olarak vazife alıyor.
Eğitim ve proje süreçlerinde iştirakçilerin gelişimlerine katkıda bulunacak olan mentorlar, Kültür, Sanat ve Cümbüş modülünde ha:ar sanatçı ikilisi Hande Şekerciler ve Arda Yalkın ile Mert Fırat; Sürdürülebilirlik ve İklim Değişikliği modülünde Dilara Koçak ve Prof. Dr. Itır Erhart; Yeni İş Ömrü ve Dijitalleşme modülünde Serdar Kuzuloğlu ve Pernod Ricard Ortadoğu Kuzey Afrika ve Türkiye Genel Müdürü Selçuk Tümay; Yeni Medya modülünde ise TBWA Group Istanbul CEO’su Burcu Özdemir’den oluşuyor.
Alanında uzman 21 eğitmen ortasında ise Itır Erhart, Sarphan Uzunoğlu, Dilara Koçak, Bahar Bayhan, Mehmet Tığlı ve Bego Demir üzere isimler yer alacak.
Ayrıca fütürist Ufuk Tarhan, oyun üreticisi Simay Dinç ve Istanbul Blockchain Women kurucularından Başak Burcu Yiğit, platformun kampanya sinemalarına kendi “cam tavan kırma”, yani mesleklerinde karşılaştıkları görünmez yapay pürüzleri, kısıtlamaları aşma öykülerini anlatarak iştirakçi bayanlara ilham kaynağı olacaklar.
EĞİTİMLER SONUNDA İŞ HAYATINA KATILIM
Söz konusu eğitimler sayesinde, çalışan bayanlar işlerini bir üst düzeye çıkarma, şimdi iş hayatına atılmayanlar ise hangi alanda uzmanlaşmayı tercih ettiğini fark etme ve yeni iş fikri geliştirme ile iş imkanlarını elde etme talihi buluyor.
Peki eğitimler sonunda iştirakçi bayanlar iş hayatına nasıl atılacaklar?
Somut teşebbüs de tam bu noktada şekilleniyor. Bayanlar, kazandıkları yetkinlikleri eser yahut hizmete dönüştürmek üzere Haziran ayında başlayacak olan “bootcamp” kurguları aracılığıyla çeşitli sıkıntılara tahlil üreterek “hayata karışmaya”, yetkinliklerini eser yahut hizmete dönüştürmeye teşvik edilecek.
Kelime kökeni olarak “acemi birliği”nden gelen “bootcamp”, sisteme yeni katılanların koşullara süratlice adaptasyonu ve ferdi performanslarını en yüksek noktada tutmaları için yürütülen yüksek disiplinli bir eğitim programı olup günümüzde yazılımdan havacılığa dek birçok alanda gerçekleştiriliyor; eğitim ile profesyonel hayat ortasındaki boşluğu doldurmayı hedefliyor.
Bu proje çerçevesinde ise, üç gün sürecek olan Bootcamp Haftasonu Kampı ile proje kümeleri fizikî olarak bir ortaya geliyorlar, profesyonel hayattan etraf edinme fırsatı yakalıyorlar.
Sürecin son kademesi olan Final Pitch ile finale kalan projeler sunumlarını gerçekleştiriyor ve projelerin hayata geçmesi için verilecek olan fondan yararlanıyor.
DİLARA KOÇAK: “SAĞLIK BİLİMİ ERKEK-EGEMEN”
Eğitmenler ortasında yer alan beslenme uzmanı ve sürdürülebilir ömür savunucusu Dilara Koçak, Gazete Duvar’a yaptığı açıklamada, “Beslenme bilimi daha bayan ağır bir dal lakin modülü bulunduğumuz sıhhat bölümünde maalesef cam tavan kendini çok sert hissettiriyor. Bilim insanı sözünü bile kabul ettirmekte zorlandığımız bir ortamda sıhhat bilimi daha çok erkeğin domine ettiği bir durumda” diyor ve ekliyor:
“Türkiye’deki akademisyenlerin yüzde 45’i bayan ancak hiçbir üniversite bir bayanın ismini alamamış şimdi. Ya da çok yakında yaşadığımız Covid-19 aşı konusu aslında bu durumun en üzücü örneklerinden. ‘Uğur Şahin ve eşinin geliştirdiği aşı’ değil, Dr. Hasret Türeci ve Uğur Şahin’in geliştirdiği aşı dediğimizde işte bu cam tavanları aşmış olacağız. Bu noktada Hayata Karışan Kadınlar projesini çok değerli buluyorum, bayan olarak bu görünmeyen fakat varlığı bilinen pürüzlerle karşılaşıldığı lakin artık bu manileri yıkmanın vaktinin geldiği savunuluyor. Beslenmenin iyileştirilmesinin, toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması için kritik kıymete sahip olduğunu, birebir formda toplumsal cinsiyet eşitliğinin iyileştirilmesinin de beslenmenin güzelleşmesine yol açacağını unutmamak gerekiyor.”

Öte yandan, “iklim dostu mutfak”, görece yeni bir uzmanlık alanı iken bu bahiste bayanların ne çeşit sürdürülebilir iş modelleri geliştirebilecekleri merak konusu.
Koçak’a nazaran, sürdürülebilir bir iş geliştirme modeli için Birleşmiş Milletler’in tüm dünyaya davette bulunduğu 17 Sürdürülebilir Kalkınma Maksatlarının 12’sinin beslenme ile direkt bağlı olduğu göz önünde bulundurulmalı.
“Çözümlerin geleceği ve gezegene odaklanması lazım, bu noktada tarım hayvancılık ve su eserleri, etraf dostu tahlilleri ve artan nüfusun muhtaçlığını karşılayacak üretim modellerine muhtaçlık duyuluyor. Bayanların tabiata dost ve bayan istihdamını arttıracak tahliller yaratacağına yürekten inanıyorum” diyor Koçak.
HA:AR İLE SANAT VE TEKNOLOJİ HARMANLANIYOR
Eğitimlerde Kültür, Sanat ve Cümbüş modülünde, birinci standını 2018 yılında New York’ta açan ha:ar sanatçı ikilisi; heykeltıraş Hande Şekerciler ve yeni medya sanatkarı Arda Yalkın da eğitmenler ortasında yer alıyor. Şekerciler ve Yalkın bir müddettir fotoğraf, heykel üzere konvansiyonel formülleri görüntü, animasyon, müzik ve hatta yapay zeka üzere alanlarla birleştirip özgün bir tabir biçimi sunuyorlar.
Gazete Duvar’a konuşan Şekerciler, “kültür-sanat bölümü bayanların çok daha fazla yer bulabildiği bir alan. Ne var ki heykeltıraşlık özelinde durum biraz değişiyor. Bedensel güce de epey gereksinim duyulan bir üretim biçimi olduğu için çoklukla daha erkek egemen” diyor ve açıklıyor:
“Dökümcülük, hırdavatçılık, kaynakçılık üzere üretimde işleri üçüncü şahıslara delege etmeniz gereken alanların yalnızca erkeklerin elinde olması ise değil cam tavan direkt beton duvara çarpmanıza sebep oluyor. En kolay örnek; bir kaynak makinası almaya gittiğimizde özelliklerini bile bana değil direkt Arda’ya anlatmaya başlıyorlar. Bir iş yaptırırken benim ne dediğimi birçok vakit dinlemeyip, Arda bir şey dediğinde dikkate alıyorlar.”

KADIN ELİYLE BİRİNCİ BRONZ DÖKÜMHANESİ
Şekerciler, bu teşebbüsüyle birlikte, bir yandan teknolojiyi çalışma akışına dahil ederken, süratli fikirlerini hayata geçirmesini sağladı ve ustaları ortadan çıkardı.
“Hatta iş o denli bir hale geldi ki sanırım Türkiye’de bir bayan tarafından kurulan ve işletilen birinci bronz dökümhanesi benim. Bu bana inanılmaz bir özgürlük sağladı, Zira ne yaparsanız yapın, işinizi istediğiniz kadar âlâ bilin ustalar, yalnızca bayan olduğunuz için, sizi asla dinlemiyor. Şu anda bir heykel tasarlarken, modellerken atölyeye dahi gereksinimim olmuyor. MacBook, iPad ve hatta iPhone’la yapabiliyorum” diyor.
Üç boyutlu yazıcılar sayesinde heykelinin farklı versiyonlarının modellerini çok kısa vakitte, bir asistana gereksinim duymadan üretebilen, böylece tasarrufta da bulunan Şekerciler’e nazaran, bu çeşit işleri bir taşınabilir aygıtta dahi yapabiliyor olmak, üretim yapmak isteyen ancak kaynaklara erişimi daha kısıtlı olan bayanlar için çok değerli:
“Aileler, tıpkı benim ailem üzere istediği kadar güzel niyetli olsun çocuklarına teknolojiyi ulaştırma konusunda hala ayrımcılar. En kolayından çocukluğum boyunca bana ilişkin bir bilgisayarım olmadı. Bilgisayar abimindi ve ben o müsaade ettiği sürece küçük kardeşimle paylaşarak kullanabiliyordum. Birinci şahsî bilgisayarımı kendim çalışmaya başlayınca alabildim. Lakin bugün kız ya da erkek her çocuğa bir telefon kesinlikle alınıyor. Ve bu telefonlarda yaratıcı gücünüzü kullanabileceğiniz programları çalıştırabiliyor olmak, internete girip bilgiye ulaşabiliyor olmak bir şeyler üretmek isteyen bayanların elindeki çok büyük bir imkan diye düşünüyorum.”
Şekerciler üzere öbür eğitmenler de Hayata Karışan Bayanlar Platformu sayesinde bu halde kısıtlı imkanlara karşın üretmek ve toplumsal yaşantıya katılmak isteyen bayanlara kendi öyküleriyle ilham kaynağı olmak istiyor.